Herkese merhaba,.bugün yeni blog serimiz olan 'a'dan Z'ye''nin ilk bölümü ile karşınızdayız.bugünkü konumuz'mernis sızıntısı' hadi detaylara inelim!
1-mernis nedir?
Merkezî nüfus idare sistemi ya da kısaca mernis, İçişleri Bakanlığı'na bağlı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü'nce yürütülen ve 2002 yılında [1] uygulanmaya başlanan merkezî nüfus bilgileri düzenlemesidir.

Bilişim teknolojileri ve ortak veri tabanı işlemciliği açısından Türkiye cumhuriyeti'nin en önemli ve temel projesidir. Sistem merkezi olarak Ankara, yenimahalle ilçesi, lalegül semtinde yer alan ilgili genel müdürlüğün yerleşkesi kullanılmaktadır.

Mernis projesi kapsamında bütün Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına bilgisayar ortamında 11 haneli sayıdan oluşan bir sayısal kişi kimlik atamasına dayanan ve adına Vatandaşlık Numarası denilen uygulama bu projenin vatandaşa yansıyan ve bilinen yanıdır. Projeye başlandığı 1960'lı yıllardan bu yana sistem veritabanına girilen ölü ve sağ kişi sayısı 120 milyonu geçmiş bulunmaktadır.

Konunun devlet erki açısından önemi dikey bir yapı olan nüfus verilerinin sağlam ve güvenilir olarak sağlamak ve bunun üzerinden diğer sosyal yatay toplumsal organizasyonlarına geçişi oluşturarak vatandaşlık bağı ile bağlı bulunan bütün ülke vatandaşlarının iş ve işlemlerinin ülkenin her yerinden hızlı ve zaman kaybettirilmeksizin erişimini ve talep eden vatandaşlarca işlemleri için yasalar ve yönetmelikler çerçevesinde kullanımına sunmaktır.
2-mernis'in amacı
Nüfus kayıtlarının bilgisayar ortamına aktarılarak ilçe nüfus veri tabanlarının oluşturulması ve hizmetin modernizasyonu sağlamak.
Nüfus hizmetlerinin ilçelerde bilişim teknolojileri kullanılarak verilmesini; ilçe nüfus veri tabanlarını merkezde bütünleştirilerek merkezi nüfus veri tabanını kurulmasını gerçekleştirmek.
Türkiye cumhuriyeti vatandaşlarına birer kimlik numarası verilmesini sağlamak.
Kimlik numaraları aracılığıyla, kamu ve özel kesim bilişim projeleri arası kişi bilgileri alışverişinin, kişilerin biricik tanımlandığı bir altyapı üzerinde çevrimiçi (on-line) yürütülmesini sağlamak.
Nüfus istatistiklerinin bilişim teknolojileri ile daha sağlıklı elde edilmesini sağlamak.
Kimlik bilgilerini kamu kurum ve kuruluşları ile kamu hizmeti veren kurumlarla paylaşarak hizmet akışını hızlandırmak, güvenilir hale getirmek ve vatandaşlarımızın hizmetlerini kolay, hızlı ve güvenilir olarak almasını sağlamak,
Bürokrasiyi azaltıcı, devletle vatandaşı yakınlaştırıcı bir hizmet güvenliği sağlamak.
3-işlevleri
adres beyanı
Adres beyanı, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü'nün mernis uygulamasının bir işlevi olarak 3 Kasım 2006 tarih ve 2006/11320 numaralı Bakanlar Kurulu kararı ile, 15 Aralık 2006 tarih 26377 numarası ile Resmi Gazetede yayınlanması ile yürürlüğe girmiştir.amaç, adres verilerinin tek merkezden standartlara uygun bir şekilde yönetilmesi ve paylaşılması sağlanmıştır. Ayrıca nüfus sayımların evden yapılma zorunluluğu ortadan kalkmıştır.

adres beyanı için süre ne kadar?
Yeni taşınılan bir adresin 20 işgünü içinde bildirilmesi zorunludur. Ayrıca herhangi bir adres beyanı işlemi sonrası en az 1 ay sonra başka bir yerleşim yerine adres beyanı işlemi gerçekleştirilebilir. 20 işgünü sonra taşınılan konuta adres beyanı alınmaz ise gerek şikayetler gerek de eski adrese yeni kayıt yapacak kişilerin adres beyanlarında nüfus memurunun şüphesi üzerine mernis uygulaması, adres inceleme raporu oluşturularak ilgili adres ve adreste önceki oturan kişiler incelenecek adresler listesine gönderilir. Buna göre adreste oturan önceki kişiler ilgili yerleşim birimindeki ilçe emniyet müdürlüğüne bildirilir. İlgili kaymakamın ya da mülki idare amirinin emri ile kolluk kuvvetlerince adres tespiti yapılır. Sonucu ise sisteme işlenir. Gerçeğe aykırı adres beyanında bulunanlara ve adresini taşındıktan 20 gün sonra bildirenlere idari para cezası uygulanır.
4-sızıntı nasıl yaşandı?
İlk sızıntı,ilk olarak 2009'da sandıkta oy kullanacak şeklinde yani 2009'da reşit olan kişileri kapsıyordu.2010 yılında mernis sisteminin içindeki memurlar tarafından .onion uzantılı bir Deep web sitesinde satışı başlandı.hatta inandırıcılığı yükseltmek için,abdullah gül,Recep tayyip Erdoğan ve Ahmet davutoğlu'nun kimlik bilgileri paylaşıldı.olaydan yaklaşık 5 saat sonra durum fark edildi.siteye Ankara 5.sulh ceza hakimliği kararı ile engellendi.fakat yaklaşık olarak 3 saat sonra veriler http://mernis.sql.tar.gz/,http://thanksg...epicm.org/ ve Thanksgiving şeklinde yeni siteler açıldı.
5-sızıntı sonrası önlemler
Birçok önlem alınmış olsa da hala birçok database internette dolaşmaktadır